Dieser Artikel ist in der ausgewählten Sprache nicht verfügbar.

Pruski zabór

ziemie pol. włączone do Prus podczas rozbiorów Polski. W I rozbiorze (1772) przyznano Prusom: Warmię, woj. pomorskie, malborskie i chełmińskie oraz pas ziem nad Notecią i Gopłem (ok. 36 tys. km2 i 580 tys. mieszk.). W II rozbiorze (1793) Prusy uzyskały: Gdańsk i Toruń, woj. pozn., gnieźn., kaliskie, sieradzkie, łęczyckie, brzesko-kujawskie, płockie, ziemię dobrzyńską, część woj. rawskiego i mazowieckiego (ok. 58 tys. km2 i ok. 1,1 mln mieszk.). W III rozbiorze (1795) Prusy zajęły tereny po Pilicę, Bug i Niemen (ok. 55 tys. km2 i 900 tys. mieszk.); część tych ziem (Warszawę i Białystok) Prusacy objęli dopiero na pocz. 1796. Ogółem na mocy traktatów rozbiorowych Prusom przypadło 20% obszaru i 23% ludności Polski. Wprowadzono nowy podział adm., tworząc z ziem I z.p. prowincję Prusy Zach. (z wyjątkiem Warmii włączonej do Prus Wsch.), z ziem II z.p. — Prusy Południowe, z ziem III z.p. — Prusy Nowowschodnie. W 1807 na mocy pokoju w Tylży z ziem II i III z.p. (bez Gdańska i przekazanego Rosji obwodu białostockiego) oraz części ziem I z.p. utworzono Księstwo Warszawskie. Kongres wiedeński 1815 przyznał Prusom Zach. część Księstwa Warsz. (W. Księstwo Pozn.). Większa część z.p. wróciła do Polski na mocy traktatu wersalskiego 1919, pozostałe ziemie — 1945. Zob. też Polska (Historia).

Janusz Bieniak

Treść hasła została przygotowana na podstawie materiałów źródłowych PWN.

Print
In order to properly print this page, please use dedicated print button.