Dieser Artikel ist in der ausgewählten Sprache nicht verfügbar.

Państwowa Komisja Planowania Gospodarczego

(PKPG), w Polsce instytucja utworzona IV 1949, przejęła kompetencje zlikwidowanego Centralnego Urzędu Planowania, Gł. Urzędu Planowania Przestrzennego oraz częściowo Ministerstwa Przemysłu i Handlu. Zakres działania PKPG obejmował: kształtowanie polityki gosp., opracowanie i kontrolę wykonania nar. planów gosp., nadzór nad systemem planowania, koordynowanie działalności resortów gosp., kierowanie rozwojem nauki i techniki, bilansowanie i rozdzielnictwo materiałów i wyrobów gotowych, sterowanie przestrzennym zagospodarowaniem kraju, kształtowanie cen i taryf, organizowanie przedsiębiorstw państw., nadzór nad sektorem prywatnym. PKPG była organem administracji państw. nadrzędnym wobec ministerstw gosp. — rodzajem „superministerstwa”, wzorowanego na sowieckim Państw. Kom. Planowania; korzystano z sowieckiej metodologii i instrukcji planistycznych. Powołanie PKPG stanowiło istotne posunięcie w kierunku wdrażania stalinowskiego modelu planowania i centralizacji zarządzania gospodarką oraz ograniczania samodzielności podległych szczebli zarządzania i jednostek wykonawczych. Nastąpiło znaczne zbiurokratyzowanie planowania, zwiększano liczbę wskaźników ustalanych centralnie, ograniczono inicjatywę przedsiębiorstw i jednostek administracji terenowej. Przewodniczącymi PKPG byli kolejni wicepremierzy: H. Minc (IV 1949–III 1954), E. Szyr (III 1954–VI 1956) i S. Jędrychowski (VII 1956–XI 1956). Pod wpływem wydarzeń polit. 1956 nastąpiła ostra krytyka pracy PKPG i 15 XI została ona rozwiązana; na jej miejsce utworzono Komisję Planowania przy Radzie Ministrów.

A. Karpiński, 40 lat planowania w Polsce. Problemy, ludzie, refleksje, Warszawa 1986.

Treść hasła została przygotowana na podstawie materiałów źródłowych PWN.

Print
In order to properly print this page, please use dedicated print button.