Historia

Martyna Sypniewska

Według kronikarza Bolesławca – Ewalda Wernickego Żydzi mieszkali w Bolesławcu prawdopodobnie już w 1190 roku. W tym roku mieszczanie pożyczyli od Żydów pewną sumę pieniędzy, niezbędnych do budowy murów miejskich. W zamian za to wyznaczono im własną ulicę i synagogę. Choć informacja ta została uznana przez Marcusa Branna za niepewną, to jednak istnieje prawdopodobieństwo, że właśnie Bolesławiec – wraz z Legnicą, Lwówkiem Śląskiem, Zgorzelcem i Wleniem stanowił – oprócz Wrocławia – pierwszy żydowski okręg osiedleńczy na Śląsku. Za taką hipotezą przemawia fakt, że Bolesławiec był jednym z miast leżącym na ważnym szlaku handlowym wiodącym z Wrocławia przez Legnicę, Chojnów, Zgorzelec do Lipska. Kolejne wzmianki o ludności żydowskiej w Bolesławcu pochodzą z 1370 roku.

U innego kronikarza Bolesławca – Holsteiniusa również znalazła się wzminaka potwierdzająca żydowską obecność w mieście: „Mieszkańcy zbudowali […] mur od Obertor aż do Niclastor, w tym celu obciążono Żydów daniną pieniężną: takowi wówczas się tu znajdowali, bo otworzono tu, we Lwówku Śląskim i w Złotoryi, kopalnie i znajdowano złoto w dołach i pod ziemią. Toteż zezwolono Żydom mieć swą własną bóżnicę i ulicę”. Początki osadnictwa żydowskiego w mieście wiązały się prawdopodobnie z działalnością kopalni złota, ponieważ właśnie oni, trudniąc się handlem minerałami, rozwinęli ożywioną wymianę handlową z Lipskiem.

Lokalizacja dzielnicy żydowskiej w średniowieczu nie jest jednoznaczna. Jedno jest pewne – Żydzi mieszkali poza murami miejskimi, na budowę i utrzymanie których musieli łożyć. Według jednej z wersji dzielnica żydowska zlokalizowana była po wschodniej stronie ul. Jeleniogórskiej. Potwierdzeniem tej informacji może być fakt, że około roku 1935, podczas pogłębiania szybu w okolicy ul. Jeleniogórskiej natrafiono na fundamenty, mogące stanowić pozostałości średniowiecznej dzielnicy żydowskiej. Według innej wersji zamieszkiwali oni Przedmieście Mikołajskie. Skupieni byli przede wszystkim po zachodniej stronie ul. Lwóweckiej, nazywanej Judengasse.

W 1361 r. kronikarz M. Ruthard wspomniał o Żydach bolesławieckich w swojej kronice. W średniowieczu liczba żydowskich mieszkańców wynosiła 360. Żydzi byli właścicielami 31 domów. Zajmowali się drobnym handlem, rzemiosłem, drobnymi usługami. W XIV w. z podatków nałożonych na ludn

Więcej

Historia miejscowości

Tamara Włodarczyk

Historia miasta związana jest ściśle z historią Śląska przyłączonego do Polski w  990 r. przez Mieszka I. W północno-zachodniej części Śląska, od wieków zamieszkanego przez słowiańskie plemiona Bobrzan, powstało miasto Bolesławiec. Nazwa miasta łączy się z imieniem Bolesław, które nosili pierwsi Piastowie, w tym książę Bolesław Wysoki. Książę ten w 1202 r. założył w Bolesławcu kasztelanię, a Bolesław Rogatka – książę legnicki w 1251 r. lokował miasto. Miasto od początków istnienia miało charakter tranzytowy, leżąc na szlaku handlowym do Niemiec, Czech i na północ Polski.

Historia polityczna miasta łączy się z jego przynależnością na przestrzeni dziejów do czterech państw: do Piastów aż do 1392 r., kiedy to po śmierci księżnej Agnieszki, wdowy po Bolku I księstwo świdnicko-jaworskie przeszło pod panowanie czeskich Luksemburgów i należało do Czech; do 1526 r., od 1526 r. Śląsk znalazł się pod wpływami Habsburgów i był pod ich panowaniem do 1740 r. W tym roku w wyniku wojen śląskich przeszedł pod panowanie Prus. Do Polski powrócił ponownie po II wojnie światowej w 1945 r.

W średniowieczu w gospodarczym rozwoju miasta ważną rolę odgrywał handel oraz rzemiosło, a szczególnie garncarstwo, farbiarstwo, płóciennictwo i młynarstwo. Rozwój garncarstwa w mieście w XV w. potwierdza istnienie w 1473 r. wielu zakładów garncarskich i powstanie cechu garncarzy. W 1531 r. w Bolesławcu powstaje sieć kanalizacyjna i wodociągowa – jedna z pierwszych w Europie.

Rozwój miasta, zahamowany przez wojnę trzydziestoletnią, rozpoczął się ponownie w końcu XVII i XVIII w. Szczególnie w dziedzinie ceramiki i garncarstwa, z którego Bolesławiec zasłynął na całe Niemcy i Śląsk. W 1897 r. w Bolesławcu powstała również Szkoła Ceramiczna. W 1851 r. miasto otrzymało połączenie kolejowe z Wrocławiem i Dreznem. Rozwój urbanistyczny i ludnościowy miasta nastąpił w XX w.

Więcej

Synagoga w Bolesławcu (ul. Kubika)

W roku 1876 na Przedmieściu Mikołajskim, na skwerze przy ówczesnej Teichpromenade (obecna ul. Kubika, na wysokości wylotu ul. Zacisze), rozpoczęto ...

Więcej

Podsumowanie

Lokalizacja

yarek shalom

Bolesławiec – gmina miejska w województwie dolnośląskim, w powiecie bolesławieckim, na prawym brzegu rzeki Bóbr, na południowym krańcu Borów Dolnośląskich.

Miasto położone jest w północno-zachodniej części woj. dolnośląskiego, na północnym skraju Pogórza Kaczawskiego, na skrzyżowaniu ważnych szlaków komunikacyjnych, prowadzących ze Zgorzelca do Wrocławia oraz z Jakuszyc do Zielonej Góry. Miasto zlokalizowane jest nad rzeką Bóbr, będącą dopływem Odry.

Liczy 39.832 mieszkańców (2010 r).

Więcej