Historia
Społeczność żydowska przed 1989 – Ukraina / Львівська область (obwód lwowski)
Złoczów oddalony jest o 64 km od Lwowa. Jeszcze w 1180 r. Na jego miejscu położona była staroruska osada Radzicze. W XIV-XV w. w mieście była drewniana forteca, którą spalili Tatarzy Krymscy, ale pierwszą pisemną wzmiankę o Złoczowie datuje się na 1423 r., kiedy to Złoczów przeszedł od rodu Kierdejów do Jana Mężyka. W 1427 roku Złoczów należał do bojarskiego rodu Szczeczon. Od owych czasów w centrum miasta stoi bojarski dwór.
Bojarzy odgrywali główną rolę w rozwoju Złoczowa. Król Władysław III Warneńczyk, właściciel znacznej części ziem wokół miasta pożyczył od bojarów 300 hrywien. Warneńczyk postanowił spłacać dług Złoczowskimi ziemiami, czym sprowokował sytuację , że za właścicieli miasta zaczęło się uważać kilka zamożnych rodzin naraz. Długo po tym rodziny toczyły spór o prawo do panowania w Złoczowie. Zakończyło się tak, że w drugiej połowie XV w. (1441r.) właścicielem miasta został Jan Sienicki.
W 1523 r. Złoczów otrzymał prawo magdeburskie.
W 1532 r. Sienniccy sprzedali Złoczów poznańskiemu kasztelanowi Andrzejowi z Górki, z rąk którego do połowy zburzone po najeździe tatarskim w 1541 r. miasto przechodzi we władanie rodziny Zborowskich. Po dwudziestu latach Górkowie odkupili Złoczów, ale z czasem znów sprzedali.
Pierwsza wzmianka o hebrajskiej gromadzie miasta przypada na 1628 r.
Pod koniec XVI w. właścicielami Złoczowa zostali Sobiescy, którzy panowali w nim następne półtorej stulecia. W 1681 r. król Rzeczypospolitej Jan III Sobieski nadał szczególne przywileje hebrajskiej gromadzie Złoczowa.
1782 r. Złoczowscy Hebrajczycy otrzymują prawo do budowy kamiennej synagogi na miejscu drewnianej. Budowy podjął się Benjamin Hillel. Hillel urodził się w mieście Lesko (Polska). Na architekta uczył się w Niemczech i za czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego już zbudował synagogę w Lutomierzu. Po zakończeniu tej pracy zaproszono go do Złoczowa. Jednak tutaj Hillel nie dokończył budowy synagogi – sprawdzając konstrukcje dachu, spadł na ziemie i zginął. Hillel został pochowany na cmentarzu żydowskim w Złoczowie.
W pierwszej połowie XVII w. w Złoczowie, na miejscu starego drewnianego zamku zbudowano nowy, który został otoczony potężnymi wałami usypanymi z ziemi, wzmocnionymi kamieniami, z bastionami i fosami. Zamek powstał w 1634 według projektu nieznanego włoskiego architekta za pieniądze Jakuba Sobieskiego, pełnił rolę obronnej twierdzy. Na zamkowym podwórzu mieszczą się dwa pałace. Większy z ich ma nazwę Dużego pałacu, a naprzeciwko wyjazdowej wieży znajduje się Chiński pałacyk – unikalny zabytek. w Europie są tylko trzy takie pałace (Sanssouci, Petehrof, Złoczów).
Złoczowski zamek zachował się i został odnowiony. Niejednokrotnie ratował mieszkańców miasta od napadów wroga. Był oblegany i przez wojska Bogdana Chmielnickiego, i przez tureckie wojska w 1672 r., i Tatarów w 1675 r.
Zamek wytrzymywał oblężenie, a miasto – nie zawsze. W 1672 r. zamek zajęli Turcy, a 1705 r. – Szwedzi.
Do 1737 roku Złoczów należał do Sobieskich. Następnym właścicielem został wojewoda sandomierski Tarła, którego z czasem zastąpili Radziwiłłowie.
W mieście i wokół niego po ciężkich czasach wojennych XVII-XVIII rozpoczęła się duchowa przemiana. Na przełomie XV i XVI w. nastąpiła popularyzacja chasydyzmu.
Dwór jednej z dynastii chasydzkich znajduje się w Sasowie, mieście sąsiadującym ze Złoczowem. Sasowską dynastię chasydzką zapoczątkował Rabbi Moshe Leib Erblich mi-Sassow, 1745-1807. Swą genezę duchową bez wątpienia, wywodzi od założyciela Chacydyzmu Rabbi Baal Shem Tov, Rabbi Yisroel (Israel) ben Eliezer, 1698-1760. Uczniem załozyciela Chacydyzmu był Rabbi Dov Ber, znany jako Maggid (Kaznodzieja) z Międzyrzecza (Mezeritch). Natomiast ten był nauczycielem Rabbi Moshe Leib Erblich mi-Sassow . Tradycję kontynuował jego syn Rabbi Yekusiel Shmelka Erblich,1800-1861)
Bezpośrednio ze Złoczowem związana jest Zwiahilska chasydzka dynastia. W hebrajskiej tradycji Zwiagil (dziś Nowograd-Włyński) nazywano Cwil (Zvhil), dlatego nazwa tej dynastii w języku jidysz brzmi – Cwil. Jet tez powiązana z Baal Shem Tov – „ojcem” Chacydyzmu. Założycielem Zwiagilskiej dynastii był Rabbi Isaac mi-Drubitsh, który zmarł w 1752 r. Dynastię przedłużył Rabbi Yechiel Michl, kaznodzieja ze Złoczowa, (1726-1781). Był synem Rabbi Isaac Michl, który był uczniem Baal Shem Tov'a. Kolejnym złoczowskim cadykiem został syn Rabbi Yechiel – Rabbi Moshe z Cwil, zm.. 1831. w ten sposób chasydzki dwór znalazł się w Cwil, skąd wziął swą nazwę.
Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować.Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@jewishmuseum.org.pl
