Drukuj | A A A | Zgłoś problem | 81 262 792 zn. | 95329 zdjęcia | 878 wideo | 118 audio | 1886 miejscowości

Cmentarz żydowski w Skoczowie (Wilamowice, ul. Ptasia 2)

Cmentarz dawnej gminy żydowskiej w Skoczowie zlokalizowany jest poza miastem, przy ul. Ptasiej 2. Został założony około 1891 r. w odległości około 3 km na wschód od Skoczowa, w sąsiedztwie wioski Wilamowice. Z tego powodu, w wielu źródłach jest on wymieniany jako cmentarz położony w Wilamowicach. Odbywały się na nim pochówki Żydów ze Skoczowa, Ustronia, Wisły, Pruchnej, Brennej, Górek i innych okolicznych wsi.
W 1910 r. teren nekropolii ogrodzono drewnianym płotem. Przy cmentarzu znajdował się także dom przedpogrzebowy oraz dom dla stróża. Na cmentarzu pochowano około 300 zmarłych osób.

Podczas II wojny światowej Niemcy zdewastowali nekropolię. Większość macew wywieziono wówczas do betoniarni braci Schancer na Górnym Borze. Kamieniarze odkupywali je i przerabiali na chrześcijańskie nagrobki.

Po wojnie ocalone macewy przewieziono z powrotem na cmentarz. W 1958 r. Leopold Rosenthal interweniował w Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Skoczowie. Dzięki temu reszta nagrobków została wówczas przewieziona z terenu betoniarni (Skoczowskie Zakłady Wyrobów Lastrico) na cmentarz. Leopold Rosenthal doprowadził także do wybudowania nowego ogrodzenia cmentarza i wyznaczenia opiekuna, który zamieszkał w domu dozorcy. W latach 60. XX w. rozebrano zrujnowany dom przedpogrzebowy, po którym do dziś zachowały się ślady fundamentów i posadzki.

W latach 70. powstał projekt likwidacji cmentarza. Na jego miejscu miał powstać park i dom kultury dla wsi Wilamowice. Do realizacji tych planów na szczęście nie doszło[1.1].

W latach 1996-97 cmentarz został odrestaurowany z funduszy członków ziomkostwa Żydów skoczowskich oraz Fundacji Wiecznej Pamięci działającej przy Urzędzie Rady Ministrów RP. W dniu 4 czerwca 1967 r. w centrum cmentarza odsłonięto pomnik poświęcony Żydom z terenu Śląska Cieszyńskiego, zamordowanym w latach 1939-1945.

Na powierzchni 1 ha zachowało się 50 nagrobków pochodzących z końca XIX i początku XX w. Najstarszy zachowany nagrobek pochodzi z 1891 r. i należy do Perel Zabarskiej. Nagrobki zostały wykonane z granitu, piaskowca i lastriko. Na płaskich kamiennych tablicach nagrobnych zachowały się typowe zdobienia oraz inskrypcje w języku hebrajskim i niemieckim. Brak informacji o jakichkolwiek masowych grobach położonych na cmentarzu. Teren jest w całości ogrodzony płotem. Granice nekropolii są zachowane i zgodne z granicami z 1939 r. Wejście przez zamkniętą bramę jest od strony drogi publicznej. Przy cmentarzu znajduje się dawny dom przedpogrzebowy obecnie służący jako dom mieszkalny. W bezpośrednim sąsiedztwie nekropolii znajdują się domy mieszkalne oraz pola uprawne. Cmentarz jest sporadycznie odwiedzany. Wandalizm na terenie cmentarza stanowi niewielkie zagrożenie. Teren jest uporządkowany, porośnięty drzewami. Zachowała się piękna aleja lipowa, która przypomina pierwotne rozplanowanie cmentarza.

Klucz do bramy wejściowej można dostać w domu przy cmentarzu.

Numer Rejestru zabytków:  A-652/90 z 17.01.1990.

Zobacz także:

 

Pokaż przypisy

Ukryj przypisy

[1.1] http://www.olszowka.most.org.pl/teksty/histmac.rtf [stan na 18 V 2010 r.].

Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować.Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@jewishmuseum.org.pl

Lokalizacja

Większa mapa

GPS:
49.7955° N / 18.7757° E
49°47'43" N / 18°46'32" E
Lokalizacja dokładna

Galeria

Więcej

Wideo