Drukuj | A A A | Zgłoś problem | 86 059 064 zn. | 84144 zdjęcia | 738 wideo | 116 audio | 1920 miejscowości

Nowy cmentarz żydowski (ul. Warszawska)

Zabytki – Cmentarze
Polska / mazowieckie

ARTYKUŁ ZWERYFIKOWANY

Nowy cmentarz żydowski w Mławie powstał po zamknięciu, prawdopodobnie w 1884 r., dotychczasowej nekropolii żydowskiej. Znajduje się kilkaset metrów dalej, przy ul. Warszawskiej (nr działki 1255). Przed II wojną światową cmentarz był ogrodzony murem z czerwonej cegły[1.1]. Ostatni znany pochówek odbył się tu w 1942 roku.

Podczas wojny Niemcy zdewastowali cmentarz. Na powierzchni 1,3 ha zachowały się tylko fragmenty 2 macew, które umieszczono na niewielkim kopczyku. Teren przez lata pozostawał zdewastowany i zaśmiecony, porósł samosiewnymi topolami.

Pod koniec lat 60. XX w. dr Jerzy Kwiecień odkrył macewy na poligonie w Nosarzewie Borowym. Niemcy użyli części nagrobków do budowy ogrodzenia poligonu. W 1976 r. Urząd Miasta uporządkował i zadrzewił teren nekropolii.

Do odkrycia dr. Kwietnia powrócił w latach 80. i 90. XX w. prezes Towarzystwa Przyjaciół Ziemi Mławskiej – Kazimierz Tański. Z inicjatywy Towarzystwa, Ziomkostwa Mławskiego w Izraelu i Diasporze oraz samorządu Mławy podjęto budowę Pomnika Pamięci Żydów z Mławy zgładzonych w latach 1939–1945. Projekt pomnika, menory ze świecami, przygotował Andrzej Borcz. Zwieńczeniem świecznika miały być filary z macew odnalezionych na poligonie. 09 czerwca 1994 r. na cmentarzu stanął pomnik, którego forma jednak, ze względu na braki finansowe, nie była do końca zgodna z zamysłem autora. W odsłonięciu pomnika uczestniczyło 30 Żydów z różnych państw, reprezentanci ambasady Izraela w Polsce i lokalnych władz[1.2].

W 1997 r. teren cmentarza uporządkowano po raz drugi. Dzięki finansowemu wsparciu Fundacji Rodziny Nissenbaumów wzniesiono metalowe ogrodzenie, z bramą od ul. Warszawskiej. 20 lipca 1998 r. dokonano powtórnego odsłonięcia pomnika, który dopiero teraz zyskał ostateczną formę. Tym razem w uroczystości wzięło udział 70 żydowskich gości[1.2].

W 1994 r. cmentarz został wpisany do rejestru zabytków pod numerem 369. W dniach 10–12.02.1999 r. ponad ¼ ogrodzenia została skradziona.

Pokaż przypisy

Ukryj przypisy

[1.1] Bielawski K., Mława, [w:] Cmentarze żydowskie w Polsce [online] http://www.kirkuty.xip.pl/mlawa.htm [dostęp: 20.10.2013].

[1.2] Jakubowski K., Menora, „Wspólnota” z 06.11.1999, nr 45(504).

[1.3] Jakubowski K., Menora, „Wspólnota” z 06.11.1999, nr 45(504).

Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować. Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@polin.pl

Lokalizacja

Większa mapa

GPS:
53.1041° N / 20.3999° E
53°06'14" N / 20°23'59" E
Lokalizacja dokładna

Galeria

Więcej

Wideo