Drukuj | A A A | Zgłoś problem | 87 278 784 zn. | 95780 zdjęcia | 879 wideo | 118 audio | 1889 miejscowości

Osada Międzyrzec została założona  najprawdopodobniej jeszcze przed  1174 rokiem. W źródłach historycznych z 1390 r. czytamy, że wtedy właśnie Abraham Chamiec otrzymał ją od króla Władysława Jagiełły. Lokacja miasta miała miejsce według informacji zawartych w różnych źródłach historycznych: ok. 1434 r., lub ok. 1455 lub w 1477 roku. Miasto, położone przy szlaku handlowym łączącym Brześć z Łukowem i posiadające własną komorę celną, rozwijało się szybko. W 1486 r. ówczesny właściciel dóbr międzyrzeckich Jan Nassutowicz erygował tu kościół i uzyskał przywilej królewski na jarmarki i targi. Od 1520 r. w mieście osiedlali się Żydzi[1.1].

Od 1598 r. w Międzyrzecu działała jedyna na tych terenach warzelnia soli. W mieście produkowano też piwo, które było sprzedawane potem w Brześciu i Lublinie. W XVIII w. rozwinął się tu przemysł szczeciniarski, a wraz z nim międzynarodowy handel tymi produktami[1.2].

W drugiej połowie XVII w. i w XVIII w. miasto było wielokrotnie niszczone przez pożary, powodzie i epidemie, a także na skutek licznych najazdów. W 1648 r. Międzyrzec padł ofiarą napaści kozaków pod wodzą Bohdana Chmielnickiego. W latach 1655–1657 podczas II wojny północnej[1.3] oraz w 1706 i 1708 r.[1.4] najeżdżali go Szwedzi, a w 1660 r. wojska moskiewskie[1.5] [1.2].

Od 1844 r. dobra międzyrzeckie często zmieniały właściciela. Początkowo należały do Sapiehów, a następnie Zbaraskich, Tęczyńskich, Kiszków, Daniłłowiczów, Opalińskich, Lubomirskich, Sieniawskich, Czartoryskich i Potockich. Pod koniec XVIII i na początku XIX w. Międzyrzec stał się także siedzibą unitów, pozostających pod protektoratem rodu Czartoryskich, ówczesnych właścicieli miasta. W 1772 r. August Aleksander Czartoryski ufundował tu cerkiew unicką pw. św. Piotra i Pawła, która została wybudowana w miejscu poprzedniej, drewnianej świątyni[1.7].

W 1795 r., po III rozbiorze Polski, miasto znalazło się w zaborze austriackim, a po Kongresie Wiedeńskim, który odbył się w 1815 r., weszło w skład powstałego wówczas Królestwa Polskiego. Po upadku powstania styczniowego[1.8] w Międzyrzecu, podobnie jak na całym Podlasiu, nasiliła się polityka rusyfikacyjna. W ramach represji 2 cerkwie unickie, erygowane jeszcze w XVI w., zostały przekształcone w cerkwie prawosławne (1875 r.)[1.2].

W okresie międzywojennym Międzyrzec rozwijał się dynamicznie zarówno pod względem gospodarczym, jak i demograficznym. Żydowska społeczność miasta stanowiła wówczas między 74 a 78% ogółu mieszkańców[1.10]. W mieście istniały liczne zakłady zajmujące się przetwórstwem szczeciny, a także garbarnie, młyny parowe oraz gorzelnia. Rozwijał się przemysł. Funkcjonowały m.in.: wytwórnia win owocowych, fabryka maszyn rolniczych i fabryka mączki kostnej.

Na początku września 1939 r. (po wybuchu II wojny światowej), miasto zostało zbombardowane przez lotnictwo niemieckie. Po napaści ZSRS na Polskę (17.09.1939 r.), z  rąk niemiekich przejęła je Armia Czerwona. Po wycofaniu się Sowietów za Bug (po 10 dniach) w październiku 1939 r. do Międzyrzeca ponownie wkroczyli Niemcy i rozpoczęła się okupacja niemiecka. Od 1940 r. trwały wywózki Żydów – początkowo do obozów pracy, następnie, od 1942 r., do obozów zagłady. W 1942 r. w mieście utworzono też obozy jenieckie dla żołnierzy radzieckich, a później włoskich[1.7].

Miasto zostało wyzwolone 26.07.1944 r. przez Armię Czerwoną przy współudziale żołnierzy z Armii Krajowej. 

 

 

Pokaż przypisy

Ukryj przypisy

[1.1] A. Trzciński, Śladami zabytków kultury żydowskiej na Lubelszczyźnie, Lublin 1990, s. 29.

[1.2] Historia, [w:] Miasto Międzyrzec Podlaski [online] http://www.miedzyrzec.pl/um/index.php?id_podkat=4 [dostęp: 18.10.2012].

[1.3] Najazd Szwedów na Rzeczpospolitą.

[1.4] III wojna północna, lata 1700–1721.

[1.5] Wojna polsko-rosyjska, lata 1654–1667.

[1.6] Historia, [w:] Miasto Międzyrzec Podlaski [online] http://www.miedzyrzec.pl/um/index.php?id_podkat=4 [dostęp: 18.10.2012].

[1.7] Historia, [w:] Miasto Międzyrzec Podlaski [online]  http://www.miedzyrzec.pl/um/index.php?id_podkat=4 [dostęp: 18.10.2012].

[1.8] Powstanie trwało od 22.01.1963 r. do jesieni 1964 roku.

[1.9] Historia, [w:] Miasto Międzyrzec Podlaski [online] http://www.miedzyrzec.pl/um/index.php?id_podkat=4 [dostęp: 18.10.2012].

[1.10] A. Trzciński, J. Sobota, Cmentarze żydowskie w Międzyrzecu Podlaskim, Lublin 2009, s. 42-44.

[1.11] Historia, [w:] Miasto Międzyrzec Podlaski [online]  http://www.miedzyrzec.pl/um/index.php?id_podkat=4 [dostęp: 18.10.2012].

Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować.Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@jewishmuseum.org.pl

Galeria