Inne
Miasto dziś – Polska / lubelskie
W Lublinie warto zobaczyć:
- Stare miasto z zachowaną w znacznym stopniu oryginalną strukturą urbanistyczną i tkanką architektoniczną, a w jego obrębie:
- Zachowane i częściowo zrekonstruowane fragmenty dawnych fortyfikacji z Basztą Gotycką (Półokrągłą), Bramą Krakowską, wzniesioną w XIV wieku od strony zachodniej, w późniejszych latach przebudowaną w stylu gotyckim, zaś w XVIII stuleciu – w stylu barokowym; Brama Grodzka, wzniesiona w 1342 roku, a następnie wielokrotnie przebudowywana, obecnie – w stylu klasycystycznym. Brama ta, zwana też Bramą Żydowską, była przez setki lat faktyczną, a później – symboliczną granicą pomiędzy chrześcijańskim miastem górnym i żydowskim miastem dolnym.
- Zespół klasztorny dominikanów, będący jednym z najstarszych i najrozleglejszych zespołów klasztornych dominikanów w tej części Europy, obejmuje: kościół pw. św. Stanisława, ufundowany pierwotnie prawdopodobnie w 1253 roku, obecny budynek świątyni pochodzi z fundacji Kazimierza Wielkiego i został wzniesiony w 1342 roku. Od strony południowej do budynku kościoła przylega okazały kompleks klasztorny, z dwoma wirydarzami, w tym wzniesiona w XIV wieku, a następnie rozbudowywana w XVI i XVIII stuleciu część wschodnia. Znajduje się tu m.in. sala refektarza ze sklepieniem wspartym na jednym centralnym filarze, zwana „Salą Unii”, gdyż według legendy, w 1569 roku, podpisano tu akt Unii Lubelskiej.
- Zespół dawnego kościoła farnego, a w jego obrębie: zrekonstruowane w 2002 roku fundamenty kościoła pw. św. Michała – nieistniejącej już gotyckiej fary, rozebranej w 1864 roku, będącej prawdopodobnie pierwszą murowaną świątynią we wschodniej Polsce; Mansjonaria – XV-wieczny budynek, będący pierwotnie basztą w murach miejskich, z furtą prowadzącą z zamku do kościoła farnego. W XVI wieku została przebudowana na budynek mieszkalny przeznaczony dla mansjonarzy – duchownych rezydujących przy farze; dawna plebania, która po zburzeniu fary została przejęta przez Skarb Państwowy, a następnie przekazana gminie żydowskiej jako przytułek dla ubogich. W okresie międzywojennym znajdował się tu sierociniec dla żydowskich dzieci, obecnie mieści się tu dom kultury.
- Trybunał Koronny – najwyższy sąd apelacyjny Korony Królestwa Polskiego I Rzeczypospolitej dla spraw prawa ziemskiego (szlacheckiego) na Małopolskę, przebudowany w latach 1781-1787.
- Teatr Stary – wzniesiony w XIX wieku – najstarszy obiekt teatralny w Polsce.
- Renesansowe kamienice na terenie Starego Miasta, m.in. kamienica Sebastiana Klonowica (Rynek 2); kamienica Chociszewska (Rynek 6), Kamienica Lubomelskich (Rynek 8) z zachowanym renesansowym portalem z 1540 roku i polichromiami o tematyce świeckiej; Kamienica pod Lwami (Rynek 9), Kamienica Konopniców (Rynek 12) – z zachowaną oryginalną fasadą dekorowaną malowidłami o tematyce świeckiej; Kamienica Mężyków (Rynek 16), Kamienica Wieniawskich (Rynek 17).
- Brama Rybna – wzniesiona w XV wieku, zrekonstruowana.
- Pałac Pawęczkowskich (Rybna 10) – powstał w 1. połowie XIX wieku w wyniku przebudowy nieukończonego kościoła i klasztoru trynitarzy.
Zespół zamkowy, a w jego obrębie:
- Zamek zbudowany w XII wieku, następnie wielokrotnie przebudowywany; ostatecznie w XIX wieku przebudowany w stylu neogotyku mauretańskiego i przeznaczony na więzienie. Od połowy lat 50. XX wieku – siedziba Muzeum Lubelskiego.
- Donżon z XIII wieku – wieża obronno-mieszkalna – jedna z najstarszych budowli murowanych na Lubelszczyźnie, stanowiąca pierwotnie część grodu kasztelana.
- Kaplica Trójcy Świętej – wystawiona przed 1327 rokiem, około 1418 roku udekorowana polichromią w stylu rusko-bizantyńskim.
Śródmieście, a w jego obrębie:
- Zespół klasztorny Jezuitów: kościół św. Jana pełniący funkcję archikatedry lubelskiej. Jest to budowla w stylu baroku jezuickiego, z wnętrzem dekorowanym iluzjonistycznymi freskami autorstwa Józefa Meiera – malarza króla Augusta III Sasa; kolegium jezuickie; Wieża Trynitarska – neogotycka wieża pełniąca funkcję punktu widokowego. Nazwa odnosi się do zakonu Trynitarzy, którzy mieli swą siedzibę w pojezuickich zabudowaniach klasztornych w okolicy wieży.
- Dawne pałace magnackie w okolicach ulicy Królewskiej (Na Korcach): m.in.: zespół pałacu biskupiego (Królewska 11): pierwotnie rezydencja szlachecka, od 2. połowy XIX wieku – siedziba Kurii Metropolitarnej, złożona z dwóch budynków: pałacu Łańcuchowskich (obecnie pałac biskupi), pałac konsystorski, kaplica; pałac Jabłonowskich-Sapiehów; Pałac Pociejów (ul. Królewska) – siedziba Izby Drukarstwa.
Liczne zabytkowe kościoły, m.in.:
- Zespół kościoła świętego Wojciecha z dawnym szpitalem św. Łazarza; Kościół św. Józefa przy ul. Świętoduskiej; Kościół p.w. św. Ducha; kościół p.w. Nawrócenia św. Pawła, kościół powizytkowski, kościół p.w. św. Mikołaja na Czwartku, a także kościół Ewangelicko-Augsburski Świętej Trójcy, cerkiew parafii pw. Przemienienia Pańskiego oraz cerkiew greckokatolicka Narodzenia Najświętszej Maryi Panny – pochodząca ze wsi Taronoszyn.
Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować.Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@jewishmuseum.org.pl
