Wywiady
Społeczność żydowska przed 1989 – Relacje, wspomnienia
Polska / lubelskie
Miriam Arbus (z domu Dorfsman), urodziła się w 1935 w Lublinie, o życiu w Lublinie i Izraelu
Streszczenie wywiadu przeprowadzonego w Izraelu, jako część programu Polskie Korzenie w ramach projektu Izrael. Imię i nazwisko osoby udzielającej wywiadu:
Miriam Arbus z domu Dorfsman
Ojciec Miriam Arbus (z domu Dorfsman), Chaim Dorfsman, pracował daleko i nie wracał do domu każdego dnia. Był krawcem z zawodu i miał warsztat w którym zatrudniał kilku pracowników. Matka Miriam, Leah Dorfsman (z domu Gordon) pracowała w browarze. Miriam miała starszą siostrę o imieniu Fella.
Rodzice Miriam między sobą posługiwali się jidysz, ale do dzieci mówili w języku polskim.
Po wybuchu drugiej wojny światowej Miriam z rodziną przez krótki czas mieszkali w lublińskim getcie, potem uciekli do babki Chany Dorfsman do Głuska. Z Głuska wyruszyli w długą, trwającą niemal rok, ciężką podróż przez wioski w poszukiwaniu schronienia. W 1941 roku w końcu znaleźli takie miejsce w domu polskiej, chrześcijańskiej rodziny Kowalczyk w Świdniku i zatrzymali się tam do końca wojny.
Podczas ukrywania się, matka Miriam, Leah, urodziła synka którego natychmiast zabiła, ponieważ bała się, że jego płacz może sprowadzić niebezpieczeństwo na całą rodzinę. Tak więc ten czas, kiedy byli w ukryciu była bardzo trudny. Miriam napisała o tym książeczkę zatytułowaną „Stracone dzieciństwo”.
Po zakończeniu wojny, Miriam wraz z rodziną przeprowadzili się do innej wioski i zostali tam przez około rok. Potem wrócili do Lublina, gdzie ojciec Miriam, Chaim, zaangażował się w sprawy gminy żydowskiej. Miriam uczyła się w polskiej szkole publicznej, miała dużo polskich koleżanek. Z kolei polscy chłopcy i starsze dzieci nazywały ją „żydówką”. Wiele razy musiała stawiać fizyczny opór i bronić swoich praw. Miriam do dziś utrzymuje listowny i telefoniczny kontakt z koleżankami z klasy, a także spotyka się z nimi za każdym razem gdy jest w Polsce. Po maturze Miriam pracowała jako sekretarka w organizacji paramilitarnej w Lublinie. Była członkiem ruchu syjonistycznego Hashomer Hazair. Jej siostra Fella ukończyła Akademię Medyczną w Lublinie.
W 1968, po rozwodzie, Miriam wraz z dwoma synami wyemigrowała do Izraela. Początkowo pracowała w fabryce perfum a potem została asystentką pracownika socjalnego. Pod koniec lat 1980. wznowiła naukę, ukończyła kurs dla pokojówek i podjęła pracę w hotelu w Tel Awiwie.
Rodzina Miriam poszła w jej ślady i również przeprowadziła się do Izraela. Jej siostra znalazła pracę w szpitalu, natomiast rodzicom trudno było się zaklimatyzować. Ojciec Miriam pracował jako robotnik w fabryce.
Przeprowadzka do Izraela nie była dla Miriam łatwa. Nie znała jidysz a ludzie w Izraelu niechętnie mówili po polsku. Jej synowie wyjechali do ojca do Berlina. W 1970 Miriam ponownie wyszła za mąż i urodziła kolejnego synka.
Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować.Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@jewishmuseum.org.pl
