Drukuj | A A A | Zgłoś problem | 86 166 391 zn. | 84126 zdjęcia | 738 wideo | 116 audio | 1920 miejscowości

Przypuszczalnie pierwsi Żydzi pojawili się w Bóbrce już w XV wieku. Żydowscy podatnicy wzmiankowani są w dokumentach z 1625 oraz 1661 roku. Nie ma zgodności co do czasu powstania bóbreckiej gminy żydowskiej. Niektórzy uważają, że nastąpiło to w XVI wieku[1.1], inni podają koniec XVII wieku[1.2]. W tym czasie bóbreccy Żydzi podlegali kahałowi lwowskiemu. W 1717 roku miejscowi Żydzi zapłacili podatek w wysokości 473 zł. O znaczeniu gminy żydowskiej w Bóbrce świadczy fakt, że organizowano tutaj zjazdy przedstawicieli okolicznych gmin, podczas których dyskutowano sprawę zbyt wysokich podatków nakładanych na społeczność żydowską. W 1765 roku w Bóbrce mieszkało 713 Żydów, odnotowano 71 domów żydowskich i 219 chrześcijańskich[1.1].

W 1710 roku w Bóbrce urodził się znany żydowski naukowiec oraz pisarz Izrael Ben Mosze Halevi Zamość (1710-1772). Uczył się on w Zamościu i przez jakiś czas żył w Berlinie, gdzie był jednym z nauczycieli znanego żydowskiego filozofa Mojżesza Mendelsona. Powróciwszy z Berlina zamieszkał w Brodach, centrum ówczesnego życia żydowskiego. Był jednym z pierwszych autorów, który w swoich utworach propagował idee żydowskiego oświecenia - haskali. Uczony szczególny akcent kładł na naukę matematyki, uważając, że pomoże ona w zrozumieniu Talmudu.

W drugiej połowie XVIII wieku rabinem Bóbrki był Simche ben Jakob z Bóbrki. Jego ojciec był rabinem we Lwowie.

Pod koniec XVII wieku na terytorium Galicji zaczęły rozprzestrzeniać się i umacniać wpływy ruchu „fałszywych mesjaszy” - najpierw Szabtaja Cwi (Sabbataja Cwi; 1626 – 1676), następnie Jakuba Franka (1726 – 1791). W Bóbrce pojawiali się zwolennicy herezji sabataistycznej: Mosze Kaminer z Żółkwi, Elisza Szor z Rohatyna oraz Fiszel ze Złoczowa. Z kolei frankizm nie znalazł w Bóbrce poparcia[1.4]. Po słynnych debatach między frankistami i talmudystami (w 1575 roku w Kamieńcu Podolskim oraz w 1759 roku we Lwowie) około 1000 frankistów przyjęło chrzest, jednak wśród nich nie było żadnego mieszkańca Bóbrki[1.4].

Pokaż przypisy

Ukryj przypisy

[1.1] Dr N. M. Gelber, History of Boiberke (excerpts), [w:] Le-zekher kehilat Bobrka u-benoteha (Boiberke memorial book), red. Sh. Kallay, Jerusalem 1964; http://www.jewishgen.org/yizkor/bobrka/bob007e.html#page11 [dostęp 17.04.2012].

[1.2] Bóbrka, [w:] The The Encylopedia of Jewish Life before i during the Holocaust, t. 1, red. S. Spector, Jerusalem-New York 2001, s. 158.

[1.3] Dr N. M. Gelber, History of Boiberke (excerpts), [w:] Le-zekher kehilat Bobrka u-benoteha (Boiberke memorial book), red. Sh. Kallay, Jerusalem 1964; http://www.jewishgen.org/yizkor/bobrka/bob007e.html#page11 [dostęp 17.04.2012].

[1.4] P. Maciejko, Frankism, [w:] YIVO Encyclopedia of Jews in Eastern Europe; http://www.yivo.org/downloads/frankism.pdf. [dostęp 17.04.2012].

[1.5] P. Maciejko, Frankism, [w:] YIVO Encyclopedia of Jews in Eastern Europe; http://www.yivo.org/downloads/frankism.pdf. [dostęp 17.04.2012].

Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować. Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@polin.pl