Cmentarz żydowski w Bobowej
Zabytki – Cmentarze
Polska / małopolskie
Cmentarz żydowski w Bobowej położony jest na wzgórzu nad drogą z Tarnowa do Grybowa, na przysiółku Pulonki, w odległości około 2 km od Bobowej. Cmentarz został założony w XVIII wieku.
W 1981 r. Monika Krajewska i Jan Jagielski tak opisali stan cmentarza: „Cmentarz na wzgórzu ponad drogą do Janowej. Częściowo zachowany, ok. 100 nagrobków typu macewa. Część wyżej położona nowsza, lepiej zachowana, starsze zapadnięte w ziemię i porośnięte chwastami. Niektóre nagrobki bardzo ciekawe, zdobione płaskorzeźbą o tradycyjnych motywach. W górnej części cmentarza barierka ogradza symboliczny grób ofiar wojny. W pobliżu niego ohel dość niedawno odnowiony, małe okienko, częściowo rozbite, wewnątrz grób cadyka Halbersztama. Cmentarz przepięknie położony na stromym stoku wzgórza, wśród pól, rośnie na nim kilka modrzewi. Umowne ogrodzenie pojedynczym drutem”[1.1].
Na powierzchni 0,75 ha zachowało się ponad 100 nagrobków. Nagrobki wykonane są z marmuru, granitu i piaskowca. Płaskie płyty nagrobne mają typowe zdobienia z inskrypcjami w języku hebrajskim i niemieckim. Widoczny jest także dół po studzience rytualnej.
Na szczycie wzgórza znajduje się niewielki ohel, w którym spoczywają:
- zmarły w 1906 roku Salomon Halberstam syn Meira Natana, cadyk w Bobowej, wnuk Chaima Halberstama z Nowego Sącza,
- Chaim Jakub syn Mosze Józefa, potomka cadyka Mosze Teitelbauma z Ujhely, zięć cadyka Salomona Halberstama z Bobowej. Groby obu cadyków stanowią cel pielgrzymek chasydów bobowskich z całego świata.
Na cmentarzu znajduje się kwatera żołnierzy żydowskich z Węgier zmarłych podczas I wojny światowej oraz zbiorowe mogiły Żydów z Podhala rozstrzeliwanych przez hitlerowców w latach 1939-1945. Tamte tragiczne wydarzenia zostały upamiętnione przez pomnik.
W 1988 roku Fundacja Rodziny Nissenbaumów przywróciła drogę dojazdową do cmentarza, którą zlikwidowano w latach powojennych. Cmentarz został uporządkowany i ogrodzony siatką na stalowych słupkach i podmurówce z betonu.
Dozorca z kluczem do ohelu: pan Stanisław Nowak, Bobowa 402, 38-350 Bobowa (tel. 18 3515103)
Cmentarz został wpisany do rejestru zabytków pod numerem 590 w dniu 15.12.1989 r.
Film autorstwa Magdaleny Płoszaj.
Pokaż przypisy
Ukryj przypisy
[1.1] M. Krajewska, J. Jagielski, Uwagi o stanie cmentarzy żydowskich w Polsce, „Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego” 1981, nr 4/120, s. 39-52
Administrator dołożył wszelkich możliwych starań, aby prezentowane treści były prawdziwe i aktualne oraz nie naruszały praw osób trzecich,w tym praw autorskich, jednak nie może tego zagwarantować.Dlatego błędne informacje na stronie internetowej nie mogą być podstawą roszczeń. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontakt na adres: sztetl@jewishmuseum.org.pl
