History

Adam Marczewski

In August 1942, the Nazis transported the Jews from Piwniczna-Zdrój to Bełżec death camp.

More

Local history

Wojciech Wdowiak i Andrzej Talar

Oto wybrane najważniejsze wydarzenia z historii Piwnicznej i różne fakty związane z dziejami miasta i jego mieszkańcami:

• nadanie przywilejów lokacyjnych miasta na „surowym korzeniu” (?) w miejscu zwanym Piwniczna Szyja oraz prawa magdeburskiego osadnikom, z równoczesnym powierzeniem lokacji zasadźcy Hanko, mieszczaninowi sądeckiemu i wójtowi dziedzicznemu Piwnicznej, przez Kazimierza Wielkiego w Krakowie dnia 1.VII.1348 roku,
• przyznanie parafii rzymsko-katolickiej w Piwnicznej Szyi czynszu 5 grz. rocznie, 10 łokci sukna flandryjskiego oraz cetnara soli z krakowskich żup solnych w Bochni i Wieliczce przez królową Elżbietę, matkę Ludwika Węgierskiego, w 1375 roku,
• przejęcie funkcji „advocatus de Piwniczna Szyja” przez Pertrassiusa oraz wójtowej Piwnicznej przez Małgorzatę, wdowę po Marcinie Koziku w 1409 roku,
• poszerzenie obszaru Piwnicznej Szyi o miejscowości Mniszek, Kacze, Pilchów i Granastów (taki stan przetrwał do połowy XVIII wieku) w związku z oddaniem Polsce w zastaw części ziemi spiskiej przez króla węgierskiego Zygmunta, w 1412 roku,
• sprzedaż wójtostwa w Piwnicznej za 60 grz. Jakubowi Wigantowi, miejscowemu mieszczaninowi przez Macieja Roja w 1419 roku,
• sprawa sądowa w Krakowie w sprawie zhańbienia i zniewolenia Osany, żony Wiganda – wójta sądowego Piwnicznej, przez Wawrzyńca, domownika znanego rycerza Zawiszy Czarnego z Garbowa w lecie 1419 roku,
• potwierdzenie przez króla specjalnym dokumentem uposażenia plebana w 1487 roku; „posiadał on więc, oprócz nadania z 1375 r., jeszcze łan roli, dziesięcinę pszenicy ze wsi Gostwica i Dąbrowa, nadto 1 flor. Oraz 20 miar pszenicy i 20 miar owsa; rektor szkoły parafialnej żył z klerykatury od mieszczan po 4 ternary kwartalnie”,
• nieznany rozmiar zabudowy Piwnicznej oraz jej zaludnienia w XV wieku; domysły sugerują, iż miasteczko było nieduże, narażone na ciągłe napady zbójników, co było przyczyną podpalenia przez nieznanych sprawców i wybuchu pożaru w 1492 roku; pogorzelcy otrzymali zwolnienie królewskie od ciężarów na 8 lat,
• księga miejska Nowego Sącza dostarcza informacji o zakupie przez Stefana, mieszczanina z Piwnicznej, „pannicidium et domum post ecclesiam s. Spiritus hospitalem iacentem” w Nowym Sączu od Elżbiety Gutowej, za pośredn

  More

More

Summary

Location

W. Wdowiak i A. Talar

„Piwniczna (23 km [od Nowego Sącza – przypisek autora], 368 m n.p.m.). Jadący do samej Piwnicznej winni wysiadać na przystanku – natomiast dążący do Mniszka, Łomnicy, w dolinę Czerczu, do Szczawnicy lub Lubowli, winni wysiadać dopiero na stacyi, położonej o 2 km dalej. Piwniczna jest miasteczkiem, położonem na znacznem wzgórzu nad Popradem, dla kąpieli rzecznych odwiedzanem chętnie przez letników. 3400 m.[mieszkańców], w tem 300 Ż. [Żydów]. Mieszkania w domach mieszczańskich, na przedmieściu Czercz kilka will. Na rynku restauracya Widomskiego. Wychodzi stąd kilka znaczonych ścieżek górskich (mapa oryentacyjna na dworcu). Znaki biało – niebieskie wiodą na turę okrężną (6 – 7 godzin) przez Piwowary, Eliaszówkę (1024 m.), Obidzę i Czercz; wielką i ładną turą jest, obfitująca w piękne widoki na Tatry i skały, droga przez W. [Wielki] Rogacz (1182 m.), Skałki (1168 m.) i Dzwonkówkę do Krościenka (9 – 10 godz., biało – żółte znaki). Do Szczawnicy idzie się doliną Czerczu (niebieskie znaki), na przełęcz Sychłę (927 m.), poczem w dół bez znaków jezdną lichą drogą do Jaworek (4 – 5 godz.). W kierunku wschodnim prowadzi ścieżka przez wieś Łomnicę, gdzie znajduje się źródło znakomitej wody mineralnej (szczawa żelazista), na Pisaną Halę (1044 m.), 4 godz., żółto – białe znaki. Piękną, ale daleką (10 godz., czerwono – białe znaki) jest tura z Piwnicznej przez Łomnicę, Nad Kamieniem, Groniek, do Krynicy. W zimie dobre tereny narciarskie. Na północ od Piwnicznej Głęboka, gdzie się znajduje obfite, ale niewyzyskane źródło szczawy alkalicznej [źródło na Zawodziu w Piwnicznej odkryto dopiero w latach trzydziestych dwudziestego wieku]. Grzbietem wznoszącym się nad stacyą w Piwnicznej biegnie granica galicyjsko – węgierska; pociąg wraca tuż przed granicą na prawy, galicyjski brzeg Popradu; naprzeciw widzimy smukłą wieżę kościoła z r. 1787 i chaty polskiej, już na Spiżu leżącej wioski Mniszek, przezwanej (jak wszystko na Spiżu) Popradremete; w lecie bawi tu pewna ilość polskich gości, strzeżonych pilnie przez żandarmeryę i straż pograniczną węgierską by nie szerzyli pranslawistycznej agitacyi, polegającej na polskiej pracy oświatowej. Z Piwnicznej najdogodniejszy dojazd na Spiż; wiedzie stąd dobry gościniec do Lubowli (21 km)…”

W uzupełnieniu powyższych informacji należy zacytować bardziej l

More