Print | A A A | Report a bug | 47 611 889 chars | 84535 photos | 791 video | 117 audio | 1926 towns

Piwniczna-Zdrój

Polska / małopolskie

Synagogues, prayer houses and others Cemeteries Sites of martyrdom Judaica in museums Andere

Summary

Province:małopolskie / krakowskie (before 1939)
County:nowosądecki / nowosądecki (before 1939)
Community:Piwniczna-Zdrój / Piwniczna (before 1939)
Other names:Piwniczna-Zdrój [j. niemiecki]
 
GPS:
49.4403° N / 20.7143° E
49°26'25" N / 20°42'51" E

Location

W. Wdowiak i A. Talar

Piwniczna-Zdrój – miasto położone w południowej Polsce, w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim. Odległe 26 km na południe od Nowego Sącza, 109 km na południowy wschód od Krakowa, 386 km na południe od Warszawy.

More

History

Adam Marczewski

In August 1942, the Nazis transported the Jews from Piwniczna-Zdrój to Bełżec death camp.

More

Local history

Wojciech Wdowiak i Andrzej Talar

Od głębokiego średniowiecza wzdłuż rzeki Poprad wiódł ważny szlak handlowy łączący ziemie polskie z Węgrami. W celu jego obrony i zwiększenia płynących z niego zysków 01.07.1348 r. król Kazimierz III Wielki nadał w Krakowie mieszczaninowi sądeckiemu Hance przywilej dla nowego królewskiego miasta, lokowanego na prawie magdeburskim na tzw. surowym korzeniu. Na miejsce wybrano strategicznie położone, głebokie zakole rzeki, zwane Piwniczną Szyją, od którego miejscowość wzięła swoją nazwę.

Około 1590 r. pomyślnie prosperujące miasteczko, otaczane opieką monarszą (liczne przywileje królewskie) przeszło pod zarząd starostów sądeckich lub dzierżawców z nadania władcy. Początek upadku Piwnicznej Szyi datuje się od złupienia przez Szwedów w czasie wojny w 1655 r. (po wojnie liczba ludności miasta spadła do 326 osób), W pierwszej połowie XVIII w. w Piwnicznej Szyi osiadły pierwsze rodziny żydowskie. Pozwolono im na kupno domów, budowę karczm, sprzedaż różnych towarów i szynkowania, co wzbudziło stanowczy i skuteczny sprzeciw  ze strony mieszczan.

07.04.1769 r. pod Piwniczną konfederaci barscy stoczyli zwycięską potyczkę z Rosjanami. Wkrótce jednak cała Sądecczyzna wraz z Piwniczną Szyją w 1770 roku została zajęta przez wojska cesarskie, a w 2 lata później w wyniku I rozbioru Rzeczypospolitej ziemie te weszły w skład austriackiej Galicji i Lodomerii. W 1777 r. ludność Piwnicznej liczyła 1003 osoby, a w mieście żyło 227 rodzin chrześcijańskich, mieszkających w 185 domach. Nie odnotowano ludności pochodzenia żydowskiego. W 1781 r. nowe władze unieważniły dawne przywileje królów polskich dla Piwnicznej, w wyniku czego miasto staje się gminą, zachowując jednak magistrat. W XIX w. miasteczko wegetowało, pewne ożywienie przyniosła budowa linii z Nowego Sącza do Muszyny, w trakcie budowy kolei tarnowsko-leluchowskiej w 1876 r. (choć stację zbudowano tu dopiero ponad 30 lat później). W 1880 r. w Piwnicznej żyło 2843 mieszkańców narodowości polskiej i 121 Żydów.

W końcu XIX w. do miejscowości zaczęli przyjeżdżać pierwsi letnicy z Krakowa, Lwowa i innych miast, w tym również odkrywca i późniejszy propagatora wód mineralnych miasteczka i okolicy prof. Juliusz Korwin Gąsiorowski. W 1896 r. na mocy ustawy Piwniczna otrzymała rangę „miasta drugorzędnego”. Na przełomie XIX i XX wieku zaczęto budować na Hanuszowie osiedle żydowskie, zwane „Małym Paryżem”.

W 19

More

Gallery

People who like this city: