Print | A A A | Report a bug | 42 055 560 chars | 95682 photos | 879 video | 118 audio | 1888 towns

Synagogues, prayer houses and others Cemeteries Sites of martyrdom Judaica in museums Andere

Summary

Province: / (before 1939)
County: / (before 1939)
Community: / (before 1939)
Other names:
 
GPS:
0.0000° S / 0.0000° W
0°00'00" S / 0°00'00" W

History

Anna Wilk

Kazimierz przed wybuchem II wojny światowej | nieznany

Należy wspomnieć, że równocześnie z rozwojem krakowskiej gminy żydowskiej – zaczęła powstawać inna osada – nieopodal Krakowa, w której także osiedlali się Żydzi. Był to Kazimierz. 27 lutego 1335 r. król Kazimierz Wielki lokował, miasto po przeciwległej stronie rzeki Wisły. W tym czasie na terenie Kazimierza istniały już dwa kościoły oraz niewielkie osady. Tędy biegły tarasy komunikacyjne z Krakowa do Wieliczki. Kazimierz bardzo szybko stał się ważnym ośrodkiem produkcyjnym i handlowym. W 1386 r., na Kazimierzu odnotowuję się już obecność starozakonnych, osiedlali się oni głównie we wschodniej części Kazimierza w okolicy dawnej wsi Bawół. Jednakże nie jesteśmy w stanie podać jaka liczba ludności żydowskiej zamieszkiwała ówczesny Kazimierz – gdyż w danych np. dotyczących szosu – występują jedynie dwie rodziny żydowskie, tymczasem skoro staniała brama żydowska – oraz dzielnica żydowska – liczba starozakonnych musiała być znaczna. W tym czasie powstała też stara Synagoga – obecnie najstarsza jaka przetrwała do czasów współczesnych, pod koniec XV w., funkcjonowała na Kazimierzu mykwa, plac targowy. Istnienie zorganizowanej gminy żydowskiej na Kazimierzu przypada na drugą połowę XV w.

Stara Synagoga – jej początki sięgają połowy XIV w., i praktycznie do połowy XVII w., stanowiła ona centrum życia społeczności żydowskiej Kazimierza. Na jej dziedzińcu odbywały się uroczystości takie jak śluby, ogłaszano tu wszelkie rozporządzenia królów, wojewodów, seniorów, wspólnie modlono się w chwilach trwogi i grozy.

Ówczesny żydowski Kazimierz obejmował swoim zasięgiem: ul. Józefa, Bożego Ciała, Miodową i Dajwór. Na ul Wielkiej – dzisiejszej Szerokiej – koncertował się żydowski handel, tu była Synagoga oraz urzędował kahał i sąd żydowski. Kazimierz otoczony był murami i basztami – od Stradomia zamykało go koryto starej Wisły, od strony dzisiejszego Podgórza – Wisła. Główną ulicą była ul. Krakowska – na jej końcach znajdowały się dwie bramy – Gliniana (przechodząc przez tę bramę można było dostać się do Krakowa) i Wielicka, ponadto na Kazimierzu znajdowała się także brama Skawińska i Bocheńska.

W ten niewielki obszar zostali „wyrzuceni” krakowscy Żydzi. Bardzo szybko ciasnota, konkurencja, jedna bożnica a także różnice kulturowe i poglądowe (głównie pomiędzy żydowskimi osadnika

More

Local history

Adam Marczewski

Panorama Kazimierza | Hartmann Schedels Weltchronik

Obszar dzisiejszego Kazimierza stanowił pierwotnie podmokłą rzeczną wyspę, położoną pomiędzy Wisłą a jej odnogą – Starą Wisłą. Przebiegał tędy szlak handlowy prowadzący do Krakowa od strony południowej. We wczesnym średniowieczu w rejonie tym zaczęły powstawać liczne osady.

W dniu 27 lutego 1335 r. król Kazimierz Wielki wydał przywilej lokacyjny dla miasta Kazimierz. Nowe miasto powstało na prawie magdeburskim. Celem powstania miasta było zapewnienie ochrony Krakowa od południa. Dlatego bardzo szybko wybudowano mury obronne z narożnymi basztami i czterema bramami. W 1340 r. do Kazimierza dołączono sąsiednią wioskę Bawół (rejon obecnej ul. Szerokiej). W 1495 r. decyzją króla Jana Olbrachta w okolicy tej zlokalizowano tzw. "miasto żydowskie" (łac. oppidium iudaeorum). Przesiedlono tam Żydów zamieszkujących dotychczas w Krakowie. W ten sposób powstała dzielnica żydowska, która była wyraźnie oddzielona od dzielnicy chrześcijańskiej. Powstały w niej liczne synagogi, uczelnie, cmentarze, a także okazały domy żydowskich bankierów i bogacących się kupców. Najsłynniejszą postacią żydowskiego Kazimierza był rabin Mojżesz Isserles oraz rabin Natan Spira. Kazimierz stał się symbolem kultury żydowskiej w Polsce.

W 1655 r. Kazimierz zajęły i w znacznym stopniu zniszczyły wojska szwedzkie. W 1791 r. Sejm Czteroletni podjął decyzję o przyłączeniu Kazimierza jako dzielnicy do Krakowa. W 1795 r. Kazimierz wraz z Krakowem wszedł w ziemie austriackiego zaboru. W 1809 r. Kraków i Podgórze zostały przyłączone do Księstwa Warszawskiego. Okres istnienia Wolnego Miasta Krakowa (1815-1846) umożliwił dalszy rozwój dzielnicy Kazimierz. W 1822 r. wyburzono mury miejskie, umożliwiając w ten sposób dalszą ekspansję ludności żydowskiej. Bardzo istotną zmianą okazało się zasypanie starego koryta Wisły. Umożliwiło to integrację Kazimierza z Krakowem.

Podczas II wojny światowej Niemcy utworzyli w dzielnicy Podgórze getto, do którego przesiedlono całą ludność z Kazimierza. Kolejne lata przyniosły całkowitą zagładę krakowskich Żydów i postępującą dewastację zabytków. Dopiero wiele lat po wojnie rozpoczął się proces przywracania pierwotnego wyglądu wielu z tych zabytków.

 

More

 
Support a city

Support a city

With your financial contribution towards the development of a town description, a photo documentation or other activities, you will be awarded a donation certificate.

Support a city

Gallery

More

People who like this city: