History

Eugeniusz Riadczenko

DUBNO, miasto na Wołyniu, w obwodzie rówieńskim na Ukrainie. Wspólnota żydowska Dubna była jedną z najstarszych i najbardziej wpływowych wspólnot Europy Wschodniej. Pierwsza wzmianka o Żydach odnosi się do 1532 r., najstarszy żydowski nagrobek jest z 1581 r. Na początku XVII w. rabinem Dubna był Jeszajahu ha Lewi Horowic. W czasie powstania B. Chmielnickiego w 1649 r. wszyscy Żydzi Dubna zostali zabici, ponieważ Polacy nie pozwolili im ukryć się w twierdzy. Zgodnie z legendą mogiły poległych znajdowały się koło wschodniej ściany Wielkiej Synagogi w Dubnie, istniał również zwyczaj opłakiwania ich w tym miejscu w dzień Tisza be Aw. Żydowska wspólnota Dubna wkrótce przeszła z powrotem pod opiekę władających miastem książąt Lubomirskich, którzy nadali Żydom w 1699 r. i 1713 r. szczególne przywileje. Na początku XVIII w. wspólnota dubieńska była największą w powiecie łuckim i została przedstawiona w Sejmie Czterech Ziem. Coroczne jarmarki, odbywające się w Dubnie, zmieniły miasto w znaczące centrum handlowe. W Dubnie działał jeden z najwybitniejszych kaznodziei XVIII w. Jakob ben Wolf Kranc (Maggid z Dubna).
W 1765 r. w Dubnie mieszkało 1923 Żydów, posiadających 170 domów. Po trzecim rozbiorze Polski w 1795 r. Dubno przeszło pod władzę Rosji. Żydowska liczba ludności Dubna szybko wzrastała (2325 osób – w 1790 r., 6330 – w 1847 r., 7108 – w 1897 r.); podstawowym zajęciem Żydów był handel ziarnem i chmielem. W 1794 r. w Dubnie otworzono żydowską drukarnię, która przetrwała 30 lat, w 1802 r. została otwarta jeszcze jedna drukarnia. W 1857 r. w Dubnie było 15 synagog i domów modlitewnych, 22 chedery. Od 1893 r. w Dubnie działała grupa Chowewej Syjon. W 1901 r. w mieście była Talmud Tora, dwie męskie szkoły żydowskie. W czasie pierwszej wojny światowej i wojny domowej Dubno często przechodziło z rąk do rąk, co bardzo odbiło się na żydowskiej ludności miasta. Niejednokrotnie wybuchały żydowskie pogromy, z których najbardziej krwawymi były pogromy, przeprowadzony przez zdemoralizowane oddziały rosyjskiej armii w grudniu 1917 r. i pogrom latem 1919 r., kiedy do miasta wkroczyły bandy powstańcze. W czasie tych pogromów zostało zabitych i rannych około 300 ludzi. W latach 1921-39 Dubno należało do Polski i wspólnota żydowska stała się ważnym centrum życia społeczno-kulturalnego i działalności syjonistycznej na Wołyniu. W mieście funkcjonował Żydowski Bank Spółdzielczy

More

Yaacov STOLER about his parents Zvi Herchl Herman STOLER and Fruma MELNIK

An English resume of an interview in Hebrew that took place in Israel, as a part of the Polish Roots in Israel Project. Interviewee name: Yaacov Stole...

More

Local history

Eugeniusz Riadczenko

Latem 6608 (1100) bracia zawarli pokój między sobą, Świętopełk, Włodzimierz, Dawid, Oleg w Uwieticzach, dziesiatego dnia miesiąca sierpnia.
I przyszedł do nich Dawid Igoriewicz i rzekł im: „Po co po mnie posłaliście? Oto ja, kto chce uczynić mi obrazę?”. I odpowiedział mu Włodzimierz: „Ty nas sam wezwałeś: Chcę, bracia, przyjść do was i pożalić się na swoje krzywdy. Tak oto przyszedłeś i siedzisz ze swoimi braćmi na jednym kobiercu, dlaczego nie wyżalisz się, od którego z nas doznałeś obrazy?
I nic Dawid nie odpowiedział.
I stali wszyscy bracia wreszcie; i stał Świętopełk ze swoją drużyną, a Dawid i Oleg ze swoją oddzielnie jeden od drugiego. A Dawid Igoriewicz siedział po swojej stronie i nie dopuścili go do siebie, tylko sami radzili o nim. I uradziwszy, posłali do Dawida swoich mężów: Świętopełk – Putiatę, Włodzimierz – Orogostia i Ratibora, Dawid i Oleg – Torczyna. Posłannicy przyszli do Dawida i rzekli mu: „Oto, co mówią Ci bracia: Nie chcemy oddać Ci tronu Włodzimierzowego, bo nas poróżniłeś, czego jeszcze nie było na ruskiej ziemi. Ale chwytać Cię nie będziemy i jakiegoś innego zła się nie dopuścimy, ale oto, co Ci dajemy: idź i zasiądź w Busku, w Ostrogu, a Dubno i Czartorysk daje Ci Świętopełk…

[z Latopisu Ipatiewskiego]

1100 – pierwsza wzmianka o mieście w związku ze zjazdem książąt ruskich, na którym Dawid Igoriewicz otrzymał Dubno, Ostróg, Czartorysk i Busk.
1149 – wzmianka o Dubnie w związku z pobytem na Wołyniu księcia Jerzego Dołgorukiego.
1240 – Dubno zostaje zburzone i spalone przez Mongołów, po czym zamienia się w niewielką osadę.
1386 –król Władysław Jagiełło nadaje Dubno księciu Fedorowi Ostrogskiego, od tego czas miastem władają książęta Ostrogscy.
1492 – zostają wzniesione mury zamku, którego budowa wiąże się z nazwiskami zachodnioeuropejskich architektów, m.in. Dominika Merliniego, który przebudował zamek w XVIII wieku.
1498 – lokacja Dubna na prawie magdeburskim, miasto otrzymuje przywilej urządzania dorocznych jarmarków.                                                     1609 – książę Janusz Ostrogski wybiera Dubno na stolicę ordynacji ostrogskiej (24 miasta i 592 wsie)
164

More

Summary

Location

Eugeniusz Riadczenko

Dubno – miasto o lokalnym znaczeniu w obwodzie rówieńskim Ukrainy, centrum administracyjne rejonu dubieńskiego. Ludność: 39146 mieszkańców (spis z 2001 roku).

More