Print | A A A | Report a bug | 42 194 464 chars | 93241 photos | 879 video | 118 audio | 1888 towns

Chrzanów

Polska / małopolskie

Synagogues, prayer houses and others Cemeteries Sites of martyrdom Judaica in museums Andere

Summary

Province:małopolskie / krakowskie (before 1939)
County:chrzanowski / chrzanowski (before 1939)
Community:Chrzanów / Chrzanów (before 1939)
Other names:Krenau (1941-45)
כזשאנאװ [j.jidysz]
כשאנוב [j.hebrajski]
Хшанув [j.rosyjski]
 
GPS:
50.1435° N / 19.4008° E
50°08'36" N / 19°24'02" E

Location

Katarzyna Pabis

Herb miasta Chrzanów | Poznaniak

Chrzanów – a city with county rights in southern Poland, in Małopolskie Province. It lies by the Chechło River (one of Vistula River’s left-bank tributaries), 318 km southwest of Warsaw, 46 km west of Krakow and 37 km east of Katowice.

More

History

izrael.badacz.org

Wedding in Chrzanow before WW2 | shmuel farkash

First mention of Jews living in Chrzanów dates back to the sixteenth century. In 1745 an independent Jewish community with its own wooden synagogue was established. In 1759 a cemetery was created. Sixty Jewish families inhabited Chrzanów by 1765. In 1786 a brick synagogue was erected. In 1870 about three thousand Jews lived in Chrzanów and they constituted 50% of its total population. From 1888 to 1920 Jews had an absolute majority in the town council. Between 1899 and 1912 Dr. Zygmunt Keppler, a lawyer, held the mayor’s office. By 1900 5,504 Jews lived in Chrzanów. Therefore, in 1908 the small Anchei Chail Synagogue for war veterans was erected (pulled down in 1940) at the corner of Sądowa Street and Jagiellońska Street.

In the interwar period Chrzanów experienced an industrial boom. By 1939 about 8 thousand Jews lived in the town and eight houses of prayer had been founded.

During World War II, in January 1940, Nazis created a ghetto in Chrzanów in which they gathered more than eight thousand people. Soon afterwards about three thousand Jews were deported to various labor camps. In 1942 about four thousand Jews were displaced to the Auschwitz-Birkenau Death Camp. The Chrzanów Ghetto was dissolved in February 1943 and those who still remained in it at that time were deported to the the Auschwitz-Birkenau Camp.

 

More

Local history

Katarzyna Pabis

Prapoczątki miasta datowane są na schyłkowy paleolit, w czasie przybycia na ten obszar ludności kultury magdaleńskiej, prawdopodobnie łowców reniferów, którzy do swych polowań używali narzędzi sporządzonych z miejscowego krzemienia jurajskiego. Większy napływ ludności nastąpił około VII w. p.n.e., kiedy pojawiła się ludność kultury łużyckiej, zakładająca osady i cmentarzyska w okolicach dzisiejszego Chrzanowa oraz w okresie wpływów rzymskich. W III i IV w. zamieszkiwała na tych terenach ludność kultury przeworskiej. Okres wczesnośredniowiecza pozbawiony jest na tym terenie śladów, natomiast X w. to okres kiedy prawdopodobnie Chrzanów należał do Państwa Wielkomorawskiego.

Początki osady, która dała zaczątek dzisiejszemu miastu, datowane są na XII w. Związane były prawdopodobnie z wydobywaniem już na terenie dzisiejszego Chrzanowa od najdawniejszych czasów rud żelaza i ołowiu, ale co do dokładnej początkowej lokalizacji miasta, źródła nie są zgodne. Pierwszy raz nazwa Chrzanów wzmiankowana jest w 1179 r., jako kasztelanii usytuowanej dzisiaj w okolicach dzielnicy Kościelec, która została odstąpiona przez księcia Kazimierza II Sprawiedliwego księciu raciborskiemu, Mieszkowi Plątonogiemu, razem z sąsiednimi kasztelaniami, oświęcimską i bytomską. W XIII w. Chrzanów wciąż był w posiadaniu potomków Mieszka, książąt opolskich: Kazimierza, a później Mieszka II Otyłego. Wtedy też miasto znalazło się na drodze hord tatarskich. Od XIII w. również istniał w Lipowcu pod Chrzanowem pograniczny zamek, który był własnością biskupów krakowskich, m. in. Jana Muskaty, Wojciecha Jastrzębca, Zbigniewa Oleśnickiego. Zamek pełnił funkcje obronne, jako warownia graniczna, ale także od XV w. – funkcje więzienne.

Z okresem XIII w. wiążą się hipotezy dotyczące dokładnego datowania kasztelanii chrzanowskiej – jedna z nich mówi o ustanowieniu kasztelanii przez Konrada Mazowieckiego, inna o Henryku Brodatym, jeszcze inna o jego synu, Henryku Pobożnym. Lokacja miasta nastąpiła jak wiele lokacji w Małopolsce w XIV w., zatem już wcześniej musiała istnieć osada o charakterze miejskim. Wtedy też zbudowany został czworoboczny rynek z ulicami, wybiegającymi z naroży. Chrzanów od początku swojej lokacji, jak podają źródła, na prawie magdeburskim, był miastem prywatnym aż do XX w. Jego pierwszym właścicielem był Piotr Ligęza, herbu Półkozic, który dbał o rozwój handlu

More

 
Support a city

Support a city

With your financial contribution towards the development of a town description, a photo documentation or other activities, you will be awarded a donation certificate.

Support a city

Gallery

More

Video

Genealogical Indexes

JewishGen
Resources for Jewish Family History

People who like this city: