Print | A A A | Report a bug | 45 801 171 chars | 84238 photos | 783 video | 117 audio | 1925 towns

Brzeziny

Polska / łódzkie

Synagogues, prayer houses and others Cemeteries Sites of martyrdom Judaica in museums Andere

Summary

Province:łódzkie / łódzkie (before 1939)
County:brzeziński / brzeziński (before 1939)
Community:Brzeziny / Brzeziny (before 1939)
Other names:Brezin [jidysz]; בז'זיני [j. hebrajski]; Brzezin Lowenstadt (od 1939 do 1945 [j. niemiecki]
 
GPS:
51.8001° N / 19.7507° E
51°48'00" N / 19°45'02" E

Location

Kamila Klauzińska

Brzeziny – a town in central Poland, district capital in Łódzkie Province. It is located 25 km east of the centre of Łódź, 112 km south-east of Warsaw, by the Mrożyca river.

More

History

K. Bielawski

piece of the town | Kamila Klauzińska

Najstarsze wzmianki o osadnictwie żydowskim w Brzezinach pochodzą z połowy XVI w. W dokumencie podziałowym z 1547 r. wymieniona jest ul. Żydowska. Jerzy Kołodziej przypuszcza, że w tym czasie w Brzezinach mieszkało co najmniej kilkudziesięciu Żydów, którzy mogli trudnić się handlem wełną, suknem oraz pośrednictwem w zleceniach pracy. W XVI w. tutejsi wyznawcy judaizmu podlegali kahałowi w Łęczycy.

W 1626 r. w Brzezinach miało dojść do pogromu. W wyniku posądzenia o rzekomy mord rytualny zabito 5 Żydów. Kolejny pogrom zdarzył się prawdopodobnie w 1656 r., kiedy wojska Stefana Czarnieckiego wymordowały około 40 żydowskich rodzin. Według Pawła Fijałkowskiego liczba zabitych mogła być znacznie mniejsza, a wśród ofiar znaleźli się także uciekinierzy z innych miast. Autor ten zakłada, że skupisko żydowskie w Brzezinach odrodziło się jeszcze przed końcem XVII w.

Zachował się dokument z 1736 r. z procesu wytyczonego miastu przez województwo łęczyckie o niepłacenie podatków, wzmiankujący żydowskich mieszczan. Kolejne informacje pochodzą z 1741 r., w którym wymienieni zostali Józef Marklowicz i Józef Pellitor. Dokładniejsze informacje źródłowe z 1758 r. dotyczą umów dzierżawnych pomiędzy właścicielem miasta Józefem Lasockim a Herszem z Brzezin, Józefem Markowiczem, Mejerem Lewkowiczem i Izraelem Kucińskim. Pierwszy spis ludności żydowskiej został sporządzony 15 grudnia 1764 r. Odnotowano w nim 203 osoby wyznania mojżeszowego, zamieszkujące miasto Brzeziny i okoliczne wsie. Stanowiły one 7% ogółu ludności regionu brzezińskiego. W tym czasie Żydzi zajmowali w samym mieście 25 domów.

W spisie z 1764 r. znajdują się także informacje dotyczące działalności zawodowej Żydów. Wymienieni są kolejno: Mosiek Gierszowicz – tabacznik, Jakub Jolewicz – arendarz targów w Brzezinach, Mortka Mortkowicz – obwarzankarz, Józef Abramowicz – krawiec, Zelig Lewkowicz – rzeźnik, Szloma Lewkowicz – czapnik, Icek Lajzerowicz – szynkarz oraz Enoch Judkowicz – browarnik. Do kahału brzezińskiego należeli także Żydzi zamieszkujący okoliczne wioski: Wiączyń, Mileszki, Bedoń, Witkowice, Przanowice, Koluszki, Kędziorki, Stawki i młyn Rochna. W sumie w okolicznych wsiach zamieszkiwało 40 Żydów. Dziesięć lat później odnotowano znaczny spadek liczby ludności żydowskiej w mieście. W 16 domach zamieszkiwało tylko 132 Żydów. Wzrost ludności wyznania mojżeszowego do 162 osób odnotowały Brzezin

More

Miastem zaopiekowali się:

Fay R. Bussgang

In memory of my father, Joseph Vogel, born 1890 in Brzeziny as Hersz Bursztajn. To commemorate the town in which he was born, I edited and coordinated the translation from Yiddish into English of the Brzeziny Yizkor Book. I have recently formatted the English translation, which is now available through www.Amazon.com as part of the Yizkor Books in Print Project of JewishGen, Inc.

Gallery

More

Genealogical Indexes

Jewish Records Indexing
5,000,000 Jewish Records Available Online!

 

JewishGen
Resources for Jewish Family History

People who like this city: