Print | A A A | Report a bug | 43 213 680 chars | 84160 photos | 731 video | 116 audio | 1920 towns

Cmentarz żydowski w Kielcach (ul. Pakosz Dolny)

This article is not available in selected language.

VERIFIED ARTICLE

Wiosną 1986 r. Fundacja Rodziny Nissenbaumów podjęła starania o geodezyjne wytyczenie granic cmentarza i zezwolenie na grodzenie. Do prac przystąpiono 15 września 1986 r., a zakończono je w maju 1987 roku. Pracownicy Fundacji wykarczowali krzaki, chwasty, część drzew, uprzątnęli śmieci i gruz zalegający na cmentarzu. Zbudowano ogrodzenie metalowe na betonowej podmurówce o długości ok. 1000 mb. oraz odremontowano pomnik ofiar pogromu kieleckiego. Oprócz tych prac Fundacja wystawiła jeszcze dwa inne pomniki poświęcone ofiarom Zagłady. Termin uroczystości oddania odrestaurowanego cmentarza społeczeństwu Kielc wyznaczono na 23 sierpnia 1987 r., łącząc je z 45. rocznicą likwidacji getta kieleckiego. Uczestniczyło w niej kilkaset osób, w tym także przedstawiciele kościoła katolickiego z biskupem Henrykiem Muszyńskim na czele. Jeszcze później, bo dopiero w 2007 r., dzięki wysiłkom między innymi rabina Lejba Surkisa, doszło do odzyskania ohelu Kuzmirera. Budynek kaplicy grobowej został odnowiony i ogrodzony, wewnątrz ustawiono nagrobki, a przy wejściu zamontowano tablicę informacyjną.

Do dziś na terenie cmentarza zachowało się kilkaset macew i ich fragmentów, które wykorzystano do budowy pomnika oraz ustawiono w rzędach. Na obszarze nekropolii można odnaleźć liczne obmurowania i elementy konstrukcji zniszczonych grobowców. Uwagę zwraca pomnik, upamiętniający dzieci z obozu pracy działającego przy ul. Jasnej i ul. Stolarskiej, zgładzone w maju 1943 roku. Umieszczono na nim imiona i nazwiska ofiar oraz napis o treści: „Tu spoczywają święte prochy naszych 45-ciorga najdroższych niewinnych dzieci, zamordowanych w bestialski sposób przez niemieckich zbrodniarzy dnia 23 maja 1943 r. Najmłodsze 15 miesięcy do 15 lat”.

Zbiorową mogiłę ofiar pogromu kieleckiego początkowo oznakowano prostą macewą, na której wyryto Gwiazdę Dawida oraz napis w językach hebrajskim i polskim: „Tu spoczywają prochy 42-ch ofiar zajść kieleckich z dnia 4 lipca 1946 r. Cześć ich pamięci!”.  W lipcu 2010 r. z inicjatywy Stowarzyszenia im. Jana Karskiego i przy wsparciu osób prywatnych powstał nowy monument nagrobny, wedle projektu prof. Marka Cecuły.

Administratorem cmentarza w imieniu GWŻ w Katowicach jest Bogdan Białek – prezes Stowarzyszenia im. Jana Karskiego. W sprawie udostępnienia klucza do bramy należy dzwonić pod następujące numery telefonów: 783 084 183 lub 783 084 072.

The Administrator has made all possible efforts to present the content accuratly and up-to-date in a way that does not infringe upon the rights of third parties, including copyrights, but cannot guarantee it. Therefore erroneous information on the website may not be the basis for claims. If you have any questions, please contact us at the following e-mail address: sztetl@polin.pl

Location

Zoom map

GPS:
50.8566° N / 20.6081° E
50°51'23" N / 20°36'29" E
Lokalizacja dokładna

Gallery

More

Video